بیماری انسدادی ریوی مزمن ( COPD)
مددجوی گرامی، به منظور دستیابی به نتیجه بهتر در کنترل بیماری، موارد زیر را مدنظر داشته باشید؛
مراقبت تنفسی در منزل:
داروهای استنشاقی (اسپری‌ها و نبولایزر) را طبق دستور پزشک به صورت منظم مصرف کنید.
به آموزش نحوه صحیح استفاده از اسپری (تکنیک صحیح دم و نگه داشتن نفس) دقت کرده و عمل کنید.
از دود سیگار، قلیان و آلودگی هوا به صورت کامل پرهیز کنید.
در محیط‌های آلوده یا سرد از ماسک استفاده کنید.
فعالیت و استراحت:
فعالیت‌های روزمره را به صورت تدریجی و با استراحت بین فعالیت‌ها انجام دهید.
از فعالیت‌های سنگین که باعث تنگی نفس شدید میشود اجتناب کنید.
از تکنیک «تنفس لب غنچه‌ای (Pursed-lip breathing)» هنگام تنگی نفس استفاده کنید.
تغذیه:
وعده‌های غذایی سبک و کم‌حجم ولی متعدد مصرف کنید.
از غذاهای سنگین که باعث فشار به دیافراگم و تنگی نفس می‌شوند، پرهیز کنید.
مایعات کافی (در صورت عدم محدودیت قلبی/کلیوی) مصرف کنید.
پایش وضعیت تنفسی:
شدت تنگی نفس را به صورت روزانه بررسی کنید.
به تغییر رنگ خلط (زرد، سبز یا خونی) توجه کنید.
سرفه و تعداد دفعات آن را کنترل کنید.
در صورت تجویز پزشک، از پالس‌اکسیمتر جهت کنترل وضعیت تنفس در منزل استفاده کنید.
علائم هشدار (مراجعه فوری):
در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر فوراً به اورژانس مراجعه شود:
- تنگی نفس شدید یا ناگهانی
- کبودی لب‌ها یا ناخن‌ها
- افزایش شدید سرفه یا خلط چرکی
- تب بالا
- خواب‌آلودگی یا گیجی (نشانه افزایش CO₂)
- عدم پاسخ به داروهای استنشاقی
- درد قفسه سینه
دارودرمانی:
داروهای کنترل‌کننده وضعیت تنفس (برونکودیلاتورها، کورتون استنشاقی در صورت تجویز) را به صورت منظم مصرف کنید.
خودسرانه داروها را قطع نکنید.
زمان‌بندی صحیح داروها (روزانه/ اورژانسی) را آموزش دیده و منطبق با آن عمل کنید.
پیشگیری از تشدید بیماری:
واکسیناسیون آنفلوآنزا و پنوموکوک را طبق توصیه پزشک انجام دهید.
از تماس با افراد مبتلا به عفونت تنفسی خودداری کنید.
شست‌وشوی دست‌ها و رعایت بهداشت فردی را به صورت مرتب انجام دهید.
از هوای سرد و خشک یا آلوده اجتناب کنید.
پیگیری پزشکی:
به صورت منظم ویزیت متخصص ریه یا داخلی را انجام دهید.
طبق نظر پزشک، بررسی عملکرد ریوی (اسپیرومتری ) در فواصل مشخص را انجام دهید.
توجه داشته باشید که تنظیم داروها بر اساس شدت بیماری و با نظر پزشک در مراجعههای مکرر انجام میشود.
پیام آموزشی :
«COPD یک بیماری مزمن است و کنترل علائم، مصرف صحیح دارو و پرهیز از عوامل محرک نقش مهمی در جلوگیری از تشدید و بستری مجدد دارد.»