هیچ‌کس تنها نیست؛ با هم علیه سرطان از پیشگیری تا درمان و تسکین

به گزارش روابط عمومي بيمارستان ياس سپيد، روز جهانی سرطان در ۴ فوریه هر سال برگزار می‌شود. کمپین جدیدی تحت عنوان “متحد در یگانگی (United by Unique)” برای سال‌های ۲۰۲۵ تا ۲۰۲۷، در سطح جهانی معرفی شده است. این کمپین بر اهمیت یگانگی در مواجهات فردی با این بیماری می‌پردازد. ما نیز همراستا با اهداف ملی و جهانی مبارزه با سرطان، این هفته را در سال 1404 با شعار “هیچ‌کس تنها نیست؛ با هم علیه سرطان از پیشگیری تا درمان و تسکین” آغاز می‌نماییم.
این هفته فرصتی برای تقویت آگاهی‌رسانی درباره سرطان، عوامل خطر، تشویق بیشتر به پیشگیری، غربالگری و تشخیص زودهنگام و حمایت از بیماران مبتلا با درمان به موقع و مراقبت‌های حمایتی و تسکینی می‌باشد. آگاهی مردم به‌همراه اجرای برنامه های غربالگری و تشخیص زودهنگام می‌تواند به کاهش ابتلا و افزایش تاثیرات درمانی کمک کند. در طی این هفته (4 تا 10 بهمن ماه 1404) سعی می‌نماییم برای کنترل و مبارزه با این بیماری و کاهش تأثیرات جسمی، روانی و اجتماعی آن نقش مؤثری ایفا کنیم.

شعار اصلی هفته ملی مبارزه با سرطان
هیچ‌کس تنها نیست؛ با هم علیه سرطان از پیشگیری تا درمان و تسکین
روزشمار هفته ملی مبارزه با سرطان
روز اول: آگاهی نخستین گام در پیشگیری از سرطان
روز دوم: خودمراقبتی تضمین سلامت فردا
روز سوم: غربالگری و تشخیص زودهنگام سرطان، نجات بخش زندگی
روز چهارم: دسترسی عادلانه به درمان به موقع و موثر
روز پنجم: در مسیر امید همراه با مراقبت‌های حمایتی و تسکینی از بیماران و خانواده‌ها
روز ششم: بهره‌گیری از علم و نوآوری در راستای پیشگیری و درمان موثر سرطان
روز هفتم: مشارکت ملی در پیشگیری و کنترل سرطان

پیام های اصلی و فرعی پویش سرطان سال 1404

 باورهای نادرست درباره سرطان مانع پیشگیری و درمان به‌موقع آن می‌شود.
سرطان همیشه مساوی مرگ نیست؛ بسیاری از سرطان‌ها با غربالگری، تشخیص زودهنگام و درمان به‌موقع قابل کنترل یا درمان هستند.
1. بیماری سرطان، بیماری قابل انتقالی نیست بنابراین لزومی ندارد از یک بیمار مبتلا به سرطان دوری کنیم.
2. سرطان مساوی با مرگ نیست، امروزه دست کم نیمی از سرطان‌ها بهبود می‌یابند و بسیاری دیگر از مبتلایان نیز طول عمری طولانی خواهند داشت.
3. درد، جزیی از علایم سرطان نیست. سرطان با درد شروع نمی‌شود پس «چون درد ندارم، سرطان ندارم» باور درستی نیست.
4. سرطان فقط یک بیماری است نه عقوبت گناه.
5. نمونه برداری، اساسی‌ترین راه تشخیص بیماری و جراحی، یکی از مهم‌ترین روش‌های درمان بیماری سرطان است و سبب انتشار بیماری نمی‌شود.
6. سلامت روانی، معنوی و اجتماعی نقش مهمی در پیشگیری و کنترل سرطان دارد.
7.کاهش استرس، سلامت روان و داشتن حمایت اجتماعی، کیفیت زندگی بیماران و تاثیر درمان سرطان را بهبود می‌بخشد

8. خود را دوست بدارید و به جسم و روان خود احترام بگذارید.
9. از تنش و اضطراب دوری کنید. اضطراب سیستم دفاعی بدن را ضعیف می‌کند.
10. از رقابت‌های ناسالم و تنش آفرین پرهیز کنید.
11. به طور میانگین هفت ساعت خواب در شب نیاز است. نداشتن خواب کافی، میل به خوردن شیرینی را بالا می برد و قدرت دفاعی بدن را پایین می‌آورد.
12. زندگی سختی‌های زیادی دارد اما شاید باورهای امیدوارانه، یگانه راهی باشد که با آن می‌توان دشواری‌ها را پشت سر گذاشت.
13. تغذیه سالم و حفظ وزن ایده‌آل خطر ابتلا به سرطان را کاهش می‌دهد.
14.حفظ وزن سالم و مصرف غذای متعادل شامل میوه، سبزی و غلات کامل، خطر ابتلا به بسیاری از سرطان‌ها را کاهش می‌دهد.
15. تغذیه با میزان کالری بالا زمینه ساز سرطان است. بنابراین یکی از اقدامات اصلی پیشگیری از سرطان، کاهش مصرف مواد قندی و چربی‌های اشباع شده است.
16. از روش‌های صحیح پخت غذا مانند بخارپز، آب پز و پخت ملایم در حرارت کم استفاده کنید.
17. غذاهای نیم سوخته و سوخته (کباب، جوجه کباب، ته دیگ، سیب زمینی و پیاز داغ سوخته) مصرف نکنید.
18. چاقی با افزایش التهاب و تغییرات هورمونی می‌تواند زمینه‌ساز سرطان‌هایی مانند سرطان پستان، روده و رحم شود.
19. نوشیدنی های دارای شکر و مواد قندی مصرف نکنید و به جای آنها آب بنوشید.
20. سوزاندن یا زغال شدگی گوشت باعث ایجاد مواد سرطان‌زا می‌شود.
21. اگر روش کباب کردن را انتخاب کردید، نگذارید گوشت حرارت خیلی بالایی بگیرد و سوخته شود.
22. به جای سرخ کردن غذا، از روش‌های سالم مانند آب پز و بخار پزکردن استفاده کنید.
23. به جای خوراکی ها و تنقلات چرب، میوه و سبزی بخورید.
24. فعالیت بدنی منظم خطر ابتلا به چندین نوع سرطان را کاهش می‌دهد.

فعالیت بدنی منظم (روزانه حداقل 30 دقیقه) خطر سرطان‌هایی مانند روده بزرگ را کاهش داده و موجب بهبود سلامت عمومی فرد می شود.

1. فعالیت بدنی روزانه باعث کنترل وزن، تنظیم هورمون‌ها و تقویت سیستم ایمنی بدن می‌شود؛ همه این عوامل در کاهش خطر سرطان نقش دارند.
2. فعاليت بدني منظم حتی بعد از سال‌ها غیرفعال بودن، می‌تواند خطر مرگ و میر را کاهش دهد.
3. لازم نیست فعالیت بدنی شدید باشد؛ برای مثال، پیاده روی تند برای حداقل 30 دقیقه در روز مزایای مهمی را برای سلامت به‌همراه دارد.
4. با فعالیت‌های ورزشی سبک شروع کنید و عادت های کم تحرکی مانند نشستن و تماشای تلویزیون را محدود کنید.
5. اگر دارای سابقه بیماری مانند مشکلات قلبی، فشارخون، پوکی استخوان، چاقی و .. هستید با مشورت و رعایت دستورات پزشك خود، ایمن ورزش کنید.
6. فعالیت‌هایی مانند پیاده روی، دویدن نرم، نرمش و .. را انتخاب کنید که نیاز به وسایل و تجهیزات خاصی ندارند.
7. حتی فعالیت بدنی کم بهتر از هیچ گونه فعالیتی است. هر روز که فعالیت بدنی بیشتری دارید، به کاهش خطر سرطان بیشتر کمک کرده‌اید.
5- محافظت از پوست در برابر آفتاب از ابتلای به سرطان پوست پیشگیری می‌کند.

استفاده از کرم ضدآفتاب و پوشش مناسب، تماس با اشعه فرابنفش نور خورشید را کاهش داده و خطر سرطان پوست را کم می‌کند.

1. قرارگرفتن طولانی‌مدت در معرض نور خورشید، خطر ابتلای به سرطان پوست را افزایش می‌دهد.
2. محافظت از پوست، به‌ویژه در ساعت های اوج تابش خورشید (بین 10 صبح تا 4 بعدازظهر)، ضروری است.
3. استفاده منظم از کرم ضدآفتاب، یک راه ساده و مؤثر برای پیشگیری است.
4. پوشش مناسب(لباس آستین بلند و شلوار بلند)، کلاه، عینک آفتابی و ضدآفتاب نقش مهمی در کاهش آسیب‌های پوستی دارند.
5. آفتاب‌سوختگی‌های مکرر، خطر ابتلای به سرطان پوست را در سال‌های بعد افزایش می‌دهد.
6. کودکان و نوجوانان به محافظت بیشتری در برابر نور خورشید نیاز دارند.
7- مصرف سیگار و دخانیات یکی از اصلی‌ترین عوامل قابل پیشگیری سرطان است.

مصرف دخانیات (سیگار، سیگار الکترونیک، پیپ و قلیان) مهم‌ترین عامل قابل پیشگیری سرطان است و ترک آن در هر سنی خطر سرطان را کاهش می‌دهد.

1. دود مواد دخانی (سیگار، سیگار الکترونیک، پیپ و قلیان) فقط ریه را درگیر نمی‌کند بلکه باعث بسیاری از بیماری‌‌های دیگر مانند سرطان‌های دهان، گلو، مری و مثانه می‌شود.
2. انواع مواد دخانی از جمله قلیان حاوی 7000 ماده شیمیایی؛ حداقل 250 ماده سمی یا سرطان‌زا هستند.
3. قلیان 400 ماده سمّی و سرطان زا دارد. تنباكوهاي میوه‌ای علاوه بر اين 400 نوع سم، مواد مضرتری نيز دارند كه از پوست ميوه تخمير شده با مواد افزودني تهيه مي‌شوند و می‌توانند باعث آلرژي(حساسيت) و آسم نیز شوند.
4. هر وعده قليان معادل 50 تا 100 نخ سيگار است.
5. در مصرف قلیان، مکش ریوى است و باید ریه ها را پرکرد. در حالى که در كشيدن سیگار، مکش دهانى است و دود آن قورت داده می‌شود. بنابراین دود قلیان که مضرتر است با مکش ریوى عمیق‌تر، تا انتهایی‌ترین منافذ ریه نفوذ می‌کند.
6. قرارگرفتن در معرض دود مواد دخانی اطرافیان هم، خطر سرطان را بالا می‌برد.
7- مصرف الکل و مواد مخدر خطر ابتلا به انواع سرطان را افزایش می‌دهد.ژ

مصرف الکل با افزایش خطر سرطان‌هایی مانند پستان، کبد و دستگاه گوارش مرتبط است. مصرف تریاک می تواند احتمال ابتلا به سرطان‌های مثانه، حنجره، ریه، مری، پانکراس و معده را افزایش دهد

1. مصرف الکل با افزایش خطر چندین نوع سرطان مرتبط است.
2. استفاده از الکل می‌تواند به سرطان‌های کبد، دهان و دستگاه گوارش منجر شود.
3. مصرف هم‌زمان الکل و مواد مخدر، خطر ابتلای به انواع سرطان ها را چند برابر می‌کند.
4. ترک مصرف الکل و مواد مخدر، گامی مهم در پیشگیری از انواع سرطان ها است.
5. بسیاری از اثرات سرطان‌زای الکل و مواد مخدر در ابتدای مصرف آنها قابل مشاهده نیستند.
8- آلودگی هوا خطر ابتلا به بیماری‌های قلبی، ریوی و سرطان را افزایش می‌دهد.

آلودگی هوا تهدیدی جدی برای سلامت انسان است.

1. کودکان، سالمندان و بیماران بیشترین آسیب را از هوای آلوده می‌بینند.
2. قرارگرفتن طولانی‌مدت در هوای آلوده، عمر انسان را کاهش می‌دهد.
3. کاهش آلودگی هوا، کیفیت زندگی و سلامت عمومی جامعه را بهبود می‌بخشد.
4. آلودگی هوا در سال ۲۰۲۱، حدود ۱۸،۶ درصد از کل مرگ و میرهای ناشی از سرطان ریه در سراسر جهان را سبب شده است. در ایران حدود 17٪ از مرگ‌ومیرهای سرطان ریه قابل‌اتصال به آلودگی هوا بوده‌اند
5. تخمین زده می‌شود که آلودگی هوا سالانه در مرگ حدود ۸،۱ میلیون نفر نقش دارد. آلودگی هوا در کشور سالانه 50 هزار مرگ و میر در پی دارد.
6. آلودگی هوا تنها یک مشکل زیست‌محیطی نیست، بلکه یک بحران سلامت است.
7. حفاظت از هوای پاک، سرمایه‌گذاری برای سلامت نسل‌های آینده است.
9- برخی عفونت‌ها از دلایل قابل پیشگیری سرطان هستند.

قرارگرفتن در معرض برخی عفونت‌ها مانند هپاتیت، خطر ابتلای به سرطان را افزایش می‌دهد که با پیشگیری قابل کنترل است.

1. از راه کارهای ساده برای محافظت در برابر عوامل عفونی می توان به توجه به اصول بهداشت فردی و عمومی، انجام واکسیناسیون به موقع، رعایت اصول ایمنی تزریق، پیروی از دستورات و داروهای تجویز شده توسط پزشک اشاره نمود.
2. شایع‌ترین عوامل عفونی ایجادکننده سرطان و راه‌کارهای ساده برای محافظت در برابر عوامل عفونی را بشناسید.
3. درمان عفونت معده ناشی از هلیکوباکترپیلوری می‌تواند از بروز نوع خاصی از سرطان معده جلوگیری کند.
4. دوری از رفتارهای پرخطر جنسی می تواند از ابتلا به سرطان دهانه رحم ناشی از پاپیلوماویروس جلوگیری کند.
5. از رفتارهای پرخطر جنسی برای پیشگیری از انواع سرطان ها به ویژه سرطان های دهان و حلق، دهانه رحم و مقعد اجتناب کنید.
6. داشتن سابقه خانوادگی سرطان خطر ابتلا به برخی سرطان‌ها را افزایش می دهد.

داشتن سابقه خانوادگی برخی سرطان‌ها خطر ابتلای به آنها را افزایش می‌دهد اما با آگاهی و غربالگری هدفمند می‌توان این خطر را مدیریت کرد.

1. برخی سرطان‌ها زمینه ارثی دارند و در اعضای یک خانواده بیشتر دیده می‌شوند.

2. داشتن سابقه سرطان در خانواده درجه یک و دو، می‌تواند احتمال ابتلای شما به سرطان را افزایش دهد.
3. آگاهی از سابقه خانوادگی و صحبت با پزشک در مورد آن، به تشخیص زودهنگام سرطان کمک می‌کند.
4. افراد با سابقه خانوادگی سرطان به غربالگری های زودتر و منظم‌تری نیاز دارند.
5. عوامل ژنتیکی (ارثی) می‌توانند خطر ابتلا به برخی سرطان‌ها را افزایش دهند.
6. سابقه خانوادگی سرطان، به معنای ابتلای قطعی نیست اما یک هشدار است.
7. رعایت سبک زندگی سالم می‌تواند خطر سرطان را حتی در افراد با سابقه خانوادگی کاهش دهد.
8. توجه به علایم هشدار می‌تواند ابتلای به سرطان ها را زودتر آشکار کند.

مراجعه سریع به پزشک در صورت مشاهده علایم هشدار سرطان، شانس تشخیص زودهنگام و درمان موفق سرطان را افزایش می‌دهد.

1. هر تغییر غیرعادی در بدن، می تواند یک پیام هشدار سرطان باشد؛ آن را نادیده نگیرید.
2. توجه به نشانه‌های اولیه بدن، نخستین گام در تشخیص زودهنگام سرطان است.
3. دردها، توده‌ها یا تغییرات مداوم می‌توانند علامت هشدار سرطان باشند، نه اتفاقی ساده.
4. تشخیص زودهنگام سرطان با توجه به این علایم کوچک آغاز می‌شود.
5. بدن شما قبل از بیماری جدی، هشدار می‌دهد؛ به آن توجه کنید.
6. بی‌توجهی به علایم هشدار اولیه، فرصت درمان آسان را از بین می‌برد.
7. شناخت علایم هشداردهنده سرطان، شانس نجات جان تان را افزایش می‌دهد.

8. شرکت منظم در برنامه‌های غربالگری سرطان جان انسان‌ها را نجات می‌دهد.

غربالگری منظم سرطان‌ها باعث تشخیص زودرس و کاهش مرگ‌ومیر ناشی از آنها می‌شود.

1. تشخیص زودهنگام سرطان ها، شانس درمان موفق آنها را چندین برابر می‌کند.
2. بسیاری از سرطان‌ها در مراحل اولیه بدون علامت هستند و غربالگری، تنها راه کشف زودهنگام آنها است.
3. غربالگری به‌موقع می‌تواند از پیشرفت انواع سرطان و عوارض شدید آنها جلوگیری کند.
4. با شناسایی ضایعات پیش‌سرطانی، می‌توان از بروز انواع سرطان جلوگیری کرد.
5. پیشگیری همیشه ساده‌تر، کم‌هزینه‌تر و مؤثرتر از درمان دیرهنگام است.
6. غربالگری منظم هزینه‌های درمانی خانواده و نظام سلامت را کاهش می‌دهد.
7. برنامه‌های غربالگری بر اساس شواهد علمی و توصیه‌های جهانی طراحی شده‌اند.
8. 30 تا 50 درصد از سرطان‌ها قابل پیشگیری هستند؛ شرکت منظم در غربالگری ها، سرمایه‌گذاری برای آینده شما و خانواده‌تان است.

9. غربالگری منظم سرطان پستان باعث تشخیص زودهنگام بیماری می‌شود.

غربالگری منظم سرطان پستان با تشخیص بیماری در مراحل اولیه، شانس درمان موفق و حفظ کیفیت زندگی بانوان را به طور چشمگیری افزایش می‌دهد.

1. سالیانه حدود 20.000 مورد جدید سرطان پستان در کشور ثبت می‌شود؛ یعنی حدودا روزی 55 نفر و ساعتی 2 نفر (آخرین گزارش رسمی اداره سرطان). تشخیص زودهنگام، ساده‌ترین و مؤثرترین راه مقابله با سرطان پستان است.
2. تشخیص زودهنگام سرطان پستان، شانس درمان موفق و حفظ کیفیت زندگی فرد مبتلا را افزایش می‌دهد.
3. با غربالگری منظم می‌توان سرطان پستان را پیش از بروز علایم آن شناسایی کرد.
4. بسیاری از توده‌های پستان در مراحل اولیه بدون درد و علامت هستند.
5. انجام منظم ماموگرافی، نقش کلیدی در تشخیص زودهنگام سرطان پستان دارد.
6. غربالگری به‌موقع سرطان پستان، نیاز به درمان‌های تهاجمی را کاهش می‌دهد.
7. تشخیص سرطان پستان در مراحل اولیه، میزان بقای مبتلایان را به‌طور چشمگیری افزایش می‌دهد.
8. پیگیری برنامه غربالگری سرطان پستان، بخشی مهم از مراقبت‌های سلامت بانوان است.
9. غربالگری سرطان دهانه رحم می‌تواند از بروز این نوع سرطان به‌طور موثر پیشگیری کند.

غربالگری منظم سرطان دهانه رحم می‌تواند از بیش از 90 درصد موارد این سرطان پیشگیری کرده و جان بانوان زیادی را نجات دهد.

1. بسیاری از بانوان مبتلا به سرطان دهانه رحم، در مراحل اولیه هیچ علامتی ندارند بنابراین غربالگری ضروری است.
2. غربالگری منظم سرطان دهانه رحم، ضایعات پیش‌سرطانی را قبل از تبدیل شدن به سرطان شناسایی می‌کند.
3. تشخیص زودهنگام تغییرات سلولی دهانه رحم، امکان درمان ساده و موفق سرطان دهانه رحم را فراهم می‌سازد.
4. غربالگری منظم، خطر ابتلا و مرگ ناشی از سرطان دهانه رحم را به‌طور چشمگیری کاهش می‌دهد.
5. پیشگیری از سرطان دهانه رحم با یک آزمایش ساده امکان‌پذیر است.
6. پیگیری منظم غربالگری، بخشی از مراقبت‌های ضروری سلامت بانوان است.
7.غربالگری سرطان روده بزرگ از بروز آن و مرگ ناشی از این سرطان پیشگیری می‌کند.

غربالگری سرطان روده بزرگ نه تنها باعث تشخیص زودهنگام می‌شود، بلکه با شناسایی و برداشتن ضایعات پیش سرطانی می‌تواند از بروز این سرطان جلوگیری کند.

1. بسیاری از مبتلایان به سرطان روده بزرگ در مراحل اولیه هیچ علامتی ندارند؛ غربالگری حیاتی است.
2. سالیانه 13.500 مورد جدید سرطان روده بزرگ و مقعد در کشور ثبت می‌شود؛ یعنی حدود 37 نفر روزانه (آخرین گزارش رسمی اداره سرطان). با یک اقدام ساده و به‌موقع (غربالگری)، پیشگیری از سرطان روده بزرگ امکان‌پذیر است.
3. غربالگری منظم می‌تواند ضایعات پیش‌سرطانی روده بزرگ را پیش از تبدیل به سرطان شناسایی و درمان کند.
4. تشخیص زودهنگام سرطان روده بزرگ، شانس درمان کامل را به‌طور چشمگیری افزایش می‌دهد.
5. برداشتن پولیپ‌ها در مراحل اولیه، از بروز سرطان روده بزرگ جلوگیری می‌کند.
6. پیگیری منظم برنامه غربالگری، بخشی مهم از سبک زندگی سالم است.